Zapłata podatku przez rodzinę lub podmiot trzeci

Zapłata podatku prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania podatkowego (art. 59 § 1 Ordynacji podatkowej). Co do zasady zapłaty powinna dokonywać wyłącznie osoba, na której ciąży obowiązek podatkowy. W obowiązującej dotychczas doktrynie wskazuje się bowiem, że do efektywnego wygaśnięcia zobowiązania podatkowego dochodzi wówczas, kiedy zapłaty podatku dokonujewyłącznie podatnik.

Z dniem 1 stycznia 2016 r. przepisy Ordynacji podatkowej zostały jednakże w tym zakresie znowelizowane. Ustawodawca aktualnie dopuszcza, w ściśle określonych okolicznościach, możliwość skutecznego uregulowania zobowiązania podatkowego również przez inne osoby (czy podmioty).

Zgodnie z art. 62b Ordynacji Podatkowej, zapłata podatku może zostać dokonana również przez:

1. małżonka podatnika, jego zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę,
2. aktualnego właściciela przedmiotu hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego, jeżeli podatek zabezpieczony jest hipoteką przymusową lub zastawem skarbowym,
3. inny podmiot, w przypadku gdy kwota podatku nie przekracza 1000 zł.

W powyższych przypadkach (pkt 1 i 3), jeżeli treść dowodu zapłaty nie budzi wątpliwości co do przeznaczenia zapłaty na zobowiązanie podatnika, uznaje się, że wpłata pochodzi ze środków podatnika. W celu uniknięcia zwrotu zrealizowanej wpłaty, czy też zarzutu braku wygaśnięcia zobowiązania, niezbędne jest zatem w tytule przelewu prawidłowe określenie osoby regulującej zobowiązanie podatkowe, okresu rozliczeniowego oraz rodzaju podatku.

Mając na uwadze obowiązujący stan prawny, można też wskazać, iż organy podatkowe potwierdzają również możliwość zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za poszczególnych wspólników z konta bankowego spółki osobowej. Dla przykładu Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 3 marca 2016 r.¹, wskazał, że zapłata za wspólnika spółki osobowej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych z konta bankowego spółki spowoduje skuteczne wygaśnięcie zobowiązania podatkowego, o ile kwota z tego tytułu nie przekroczy 1.000 zł, a treść dowodu wpłaty nie będzie budzić wątpliwości, co do przeznaczenia wpłaty. Taka sama sytuacja wystąpi w przypadku opłacenia składek na własne ubezpieczenie społeczne przez wspólników. Jeżeli jest bowiem zachowana zgodność danych identyfikacyjnych wykazanych na dowodzie wpłaty z danymi, na podstawie których zostało założone konto płatnika to ZUS przyjmuje, że należności zostały opłacone zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Reasumując, art. 62b Ordynacji podatkowej pozwala na prostsze regulowanie zobowiązań podatkowych a tym samym ich szybsze wygaszanie na skutek zapłaty podatku przez tzw. podmioty trzecie (do 1000 zł) lub najbliższą rodzinę (bez względu na kwotę).

¹ Sygn. IBPB-1-1/4511-788/15/ZK