Inwestycja w obcym środku trwałym nie powiększa podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości

W praktyce obrotu gospodarczego niejednokrotnie zdarza się sytuacja, gdy budowla będąca środkiem trwałym zostaje ulepszona przez osobę trzecią. Na gruncie przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm.) - dalej jako „ustawa o p.d.o.p.”,  takie ulepszenie może być uznane za tzw. inwestycję w obcym środku trwałym (art. 16 a ust. 2 pkt 1 ustawy o p.d.o.p.), podlegającą amortyzacji u osoby trzeciej, która dokonała nakładów.

W związku z powyższym może pojawić się wątpliwość, czy wzrost wartości budowli po jej ulepszeniu wpłynie na wysokość podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości.  

Na tak zadane pytanie odpowiedzi negatywnej udzielił mn.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 9 marca 2010 r. I SA/Gl 883/2009. Sąd przypomniał, że zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. nr 95, poz. 613 ze zm.), podstawę opodatkowania dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Stosownie natomiast do art. 16g ust. 13 ustawy o p.d.o.p. , jeżeli środki trwałe uległy ulepszeniu w wyniku przebudowy, rozbudowy, rekonstrukcji, adaptacji lub modernizacji, wartość początkową tych środków powiększa się o sumę wydatków na ich ulepszenie, w tym także o wydatki na nabycie części składowych lub peryferyjnych, których jednostkowa cena nabycia przekracza 3.500 zł.

W świetle powyższego zatem, zasadniczo każda zmiana wartości początkowej środka trwałego (tu budowli), powinna mieć wpływ na zmianę podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości. W przypadku inwestycji w obcych środkach trwałych sytuacja jest jednak o tyle wyjątkowa, że odpisów amortyzacyjnych od ich wartości dokonuje osoba trzecia. Zatem wartość początkowa ulegnie zwiększeniu o poniesione nakłady na ulepszenie budowli jedynie w sytuacji, gdy są one poniesione bezpośrednio przez podatnika a nie przez podmiot korzystający z przedmiotu opodatkowania na podstawie określonego tytułu prawnego. Przytoczony przepis art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wiąże bowiem podstawę opodatkowania z wartością stanowiącą podstawę obliczania amortyzacji. Przy czym chodzi o wartość stanowiącą podstawę obliczania amortyzacji przyjętą przez podatnika. Podatnik z kolei nie może zwiększyć podstawy obliczania amortyzacji o te wartości, które zostały przyjęte do amortyzacji przez inny podmiot. Nie jest bowiem dopuszczalne dokonywanie niejako „podwójnych” odpisów amortyzacyjnych od tych samych wartości. W związku z powyższym mimo faktycznego wzrostu wartości danego środka trwałego (tu budowli), dla podatnika podatku od nieruchomości nie zmieni się wskazana w jego ewidencji środków trwałych wartość budowli, będąca podstawą obliczania odpisów amortyzacyjnych. W konsekwencji podwyższeniu nie ulegnie także podstawa opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Powyższe stanowisko jest potwierdzeniem poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowanego w wyroku z dnia 31 stycznia 2008 r. II FSK 1644/2006.