Dozwolone instrumenty finansowe w spółkach na Estońskim CIT
Prawo do korzystania z estońskiego CIT przysługuje Spółkom, które spełniają warunki przewidziane w art. 28j ust. 1 ustawy o CIT.
Warunkami tymi są m.in.:
- utrzymywanie stosownego poziomu zatrudnienia,
- odpowiednia struktura przychodów z działalności (przychody z działalności pasywnej, takie jak odsetki od pożyczek, poręczenia, gwarancje, prawa autorskie muszą stanowić mniej niż 50% przychodów z działalności),
- prosta struktura własnościowa (udziałowcami mogą być wyłącznie osoby fizyczne).
Ryczałt od dochodów Spółek (CIT estoński) przewidziany jest dla podatników, którzy w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zapewniają miejsca pracy oraz dostarczają na rynek rzeczywistą wartość dodaną. Spółka na CIT estońskim służy owszem w pewnym zakresie akumulacji i reinwestowaniu zysków, ale pochodzących zasadniczo z jej własnej działalności operacyjnej, a nie „czerpanych” z udziałów w innych podmiotów (do czego służyć może np. fundacja rodzinna).
Spółki opodatkowane ryczałtem nie mogą więc posiadać:
- udziałów, akcji w innych podmiotach,
- tytułów uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym,
- ogółu praw i obowiązków w spółce niebędącej osobą prawną (np. spółce jawnej),
- praw majątkowych, które uprawniają do otrzymania świadczenia np. jako beneficjent fundacji.
Z drugiej strony, kluczowa dla estońskiego CIT koncepcja zapłaty podatku dochodowego dopiero przy wypłacie zysków ze spółki zachęca do ich reinwestowania, zamiast przeznaczania na dywidendę. Wspólnicy, udziałowcy Spółek korzystających z ryczałtu często szukają więc dodatkowych, pasywnych możliwości pomnażania zgromadzonego kapitału. Zyski z takich inwestycji nie będą bowiem opodatkowane (dopóki nie zostaną wypłacone ze Spółki). Podejmując decyzje w tym zakresie należy jednak mieć na uwadze ograniczenia nałożone na podatników opodatkowanych CIT estońskim, np. w zakresie możliwości posiadania udziałów czy akcji innych podmiotów lub tytułów uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych.
W jakie instrumenty mogą więc inwestować Spółki na CIT estońskim?
Są to m.in. obligacje – zarówno Skarbu Państwa, komunalne, jak i korporacyjne. Potwierdza to m.in. interpretacja indywidualna 0111-KDIB1-2.4010.758.2024.2.END. Przy takich inwestycjach należy jednak uważać na progi wartościowe. Zdaniem Dyrektora KIS przychodem z realizacji praw z obligacji jest bowiem cała kwota otrzymana przy ich wykupie (0111-KDWB.4010.79.2025.1.KP). Dla obligacji zerokuponowych oznacza to wartość nominalną obejmującą dyskonto, a przy obligacjach zmiennokuponowych - wartość nominalną powiększoną o należne odsetki. W związku z powyższym wykup obligacji przez ich emitenta może w Spółce objętej CIT estońskim powodować naruszenie warunku, o którym mowa w art. 28j ust. 1 pkt 2, zgodnie z którym, dla potrzeb korzystania z ryczałtu od dochodów Spółek, przychody m.in. ze zbycia i realizacji praw z instrumentów finansowych muszą stanowić w poprzednim roku podatkowym mniej niż 50% ogółu przychodów z działalności. Jeżeli więc kwota otrzymana przez Spółkę na CIT estońskim przy wykupie obligacji przez emitenta przekroczy 50% ogółu jej przychodów z działalności w danym roku podatkowym, to organy podatkowe mogą traktować taką okoliczność jako naruszenie warunków korzystania z ryczałtu.
Spółki na estońskim CIT mogą również korzystać z usług zarządzania aktywami, świadczonych np. przez biura maklerskie. Samo zawarcie umowy o zarządzanie, w ramach którego bank lub biuro maklerskie będzie mogło nabywać oraz sprzedawać określone aktywa nie skutkuje utratą prawa do korzystania z ryczałtu od dochodów Spółek. Kluczowym jest natomiast, by w ramach takiej umowy bank lub biuro maklerskie nabywał na rzecz Spółki wyłącznie aktywa, których posiadanie nie wyklucza korzystania z CIT estońskiego (np. wyłącznie dłużne papiery wartościowe - 0111-KDIB2-1.4010.669.2024.1.AJ).
Spółki opodatkowane ryczałtem od dochodów spółek mogą również lokować wolne środki na lokatach bankowych. W zakresie lokaty z „wbudowanym” instrumentem finansowym w postaci opcji walutowej Dyrektora KIS wypowiedział się w interpretacji 0111-KDIB1-1.4010.403.2024.1.KM. W jego ocenie z przepisów nie wynika, aby korzystanie z tego rodzaju lokaty skutkowało utratą prawa do estońskiego CIT.
Spółki na CIT estońskim nie mogą natomiast posiadać tytułów uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych. Dotyczy to również jednostek uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych, które nie są wprost wskazane w ustawie, ale w ocenie organów podatkowych pojęcie „tytułów uczestnictwa” wskazane w przepisach ustawy o CIT, odnosi się do wszelkiego rodzaju instrumentów reprezentujących prawa majątkowe uczestników funduszu inwestycyjnego. - W zakresie tytułów uczestnictwa mieszczą się również jednostki uczestnictwa - 0111-KDIB1-1.4010.403.2024.1.KM.
Spółki na CIT estońskim muszą więc podchodzić do inwestowania wolnych środków w sposób rozważny oraz dokładnie weryfikować potencjalne możliwości pomnażania kapitału, a także szczegółowo analizować zawierane w tym zakresie umowy i analizować ich potencjalne skutki, aby nie stracić prawa do korzystania z ryczałtu od dochodów spółek.
