Kompensata wierzytelności nie uprawnia do hipotetycznych odsetek

W sytuacji, w której podatnik chce skorzystać z instytucji hipotetycznych odsetek poprzez wniesienie do spółki dopłat w rozumieniu Kodeksu spółek handlowych koniecznym jest, aby dopłaty te fizycznie przekazanie zostały na rachunek spółki. Kompensata wierzytelności nie spełnia tych wymagań, co potwierdził w ostatnim orzeczeniu Naczelny Sąd Administracyjny.

Ustawodawca w celu uatrakcyjnienia „wewnętrznego” finansowania spółki poprzez dopłaty czy zachowanie zysku na kapitale rezerwowym lub zapasowym w 2019 r. wprowadził możliwość identyfikowania tzw. hipotetycznych odsetek od kapitału. W myśl art. 15cb kosztem uzyskania przychodów są m.in. dopłaty wniesione do spółki oraz zysk przekazany na kapitał rezerwowy lub zapasowy spółki.

W przypadku dopłat, hipotetyczne odsetki identyfikowane są w roku wniesienia dopłaty oraz w kolejnych dwóch bezpośrednio po sobie następujących latach, zaś łączna kwota tych kosztów nie może w roku podatkowym przekroczyć kwoty 250.000 zł. Przy czym za rok podatkowy, w którym dopłata została wniesiona do spółki, uznaje się rok, w którym dopłata wpłynęła na rachunek płatniczy spółki.

W interpretacji indywidualnej z 9 maja 2022 r. 0111-KDIB1-1.4010.15.2022.1.SH Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej odmówił podatnikowi prawa do skorzystania z instytucji hipotetycznych odsetek, gdyż dopłaty, które wspólnicy wnieśli do spółki wniesione zostały w drodze kompensaty z zobowiązaniami podatnika z tytułu pożyczek udzielonych przez wspólników.

Dyrektor KIS podkreślił, że skoro nie doszło do faktycznego wniesienia dopłat na rachunek bankowy spółki, to w istocie nie doszło do ich wniesienia na mocy art. 15cb ust. 6 ustawy o CIT.

Z takim stanowiskiem zgodził się WSA w Szczecinie w wyroku z 30 listopada 2022 r. sygn. akt I SA/Sz 438/22 i wskazał, że intencją ustawodawcy było fizyczne przekazanie dopłat na rachunek spółki. Fizyczne wniesienie dopłaty na rachunek spółki musi się więc odbyć poprzez przelanie odpowiedniej kwoty środków pieniężnych, zgodnie z uchwałą podjętą przez zgromadzenie wspólników. Dodatkowo, WSA w Szczecinie podkreślił, że jeżeli ustawodawca odwołuje się do zastosowania potrącenia wierzytelności jako dopuszczalnej formy uregulowania/wykonania zobowiązania, znajduje to literalne odzwierciedlenie w treści ustawy podatku dochodowym od osób prawnych, jak np. w art. 15a ust. 7 ustawy o CIT.

Słuszność tego stanowiska potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 4 grudnia 2025 r. sygn. akt II FSK 299/23 wskazując, że kompensata nie stanowi wniesienia dopłaty w rozumieniu art. 15cb ust. 1 ustawy o CIT. Do wyroku zgłoszono jednak jedno zdanie odrębne.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 grudnia 2025 r. sygn. akt II FSK 299/23.