Wynagrodzenie prokurenta jako ukryty zysk
Szef Krajowej Administracji Skarbowej, działając z urzędu, zmienił interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 16 listopada 2023 r. zn. 0111-KDIB-.24010.475.2023.2.MC i stwierdził, że wynagrodzenie prokurenta, będącego jednocześnie wspólnikiem spółki, stanowi ukryty zysk w rozumieniu ustawy o CIT. Zmiana interpretacji jest wynikiem m.in. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 lipca 2023 r. sygn. akt II FSK 93/23.
W stanie faktycznym, będącym przedmiotem rozważań Szefa KAS, wnioskodawca podkreślił, że od 1 stycznia 2022 r. jest opodatkowany ryczałtem od dochodów spółek. Jeden ze wspólników wnioskodawcy pełni jednocześnie funkcję prokurenta samoistnego i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie. Wynagrodzenie zostało ustalone na podstawie uchwały zarządu i odpowiada stawkom rynkowym. Do obowiązków prokurenta należą m.in.: reprezentacja spółki w negocjacjach warunków handlowych z kontrahentami, negocjowanie treści umów i zawieranie umów sprzedaży pojazdu oraz zarządzenie przedsiębiorstwem.
Wnioskodawca uzasadniał, że prokura została udzielona temu wspólnikowi, ponieważ posiada on odpowiednie umiejętności, kwalifikacje oraz doświadczenie w zarządzaniu przedsiębiorstwem wnioskodawcy. W przeciwnym razie spółka musiałaby zatrudnić na stanowisko prokurenta osobę trzecią. Wnioskodawca stwierdził, że wypłacane prokurentowi wynagrodzenie nie służy dokapitalizowaniu wspólnika, lecz stanowi jedynie zapłatę za czynności związane z działalnością spółki.
W tak zarysowanym stanie faktycznym, zmieniając interpretację indywidualną z urzędu, Szef Krajowej Administracji Skarbowej podkreślił, że za ukryty zysk uznaje się każde świadczenie, którego beneficjentem, bezpośrednio lub pośrednio, jest wspólnik lub inny podmiot powiązany. Aby świadczenie uznane było za ukryty zysk, powinno być związane z wywieraniem wpływu na działanie i decyzje spółki będącej podatnikiem ryczałtu. Opodatkowaniem nie będą objęte świadczenia, które nie są wykonywane w związku z prawem do udziału w zysku. Innymi słowy, opodatkowaniem nie będą objęte takie wypłaty pieniężne, które pozostają poza jakąkolwiek polityką prowadzoną wewnątrz danej grupy kapitałowej
Jednocześnie katalog czynności, które w świetle ustawy o CIT stanowią ukryty zysk jest katalogiem otwartym – intencją ustawodawcy było uwzględnienie w katalogu dochodów do opodatkowania także innych, alternatywnych niż dywidenda, świadczeń dokonanych na rzecz wspólników lub podmiotów powiązanych bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tymi wspólnikami. Stwierdzenie więc, że niewymienione w przepisie świadczenie związane jest z prawem do udziału w zysku umożliwiać będzie więc jego opodatkowanie w ramach ryczałtu od dochodów spółek.
Szef KAS wskazał, że powołanie wspólnika jako prokurenta spółki zmienia zasady jego odpowiedzialności i nie pozostaje w oderwaniu od uzgodnień poczynionych między wspólnikami. Powyższe przesądza o tym, że tego typu działanie wypełnia przesłankę związku z prawem do udziału w zysku. Fakt ustanowienia wspólnika sp. z o.o. prokurentem samoistnym powoduje, że nabiera on umocowania do reprezentowania spółki, którego w przeciwnym razie zasadniczo by nie miał.
W świetle powyższego Szef KAS uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe.
Pismo Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 30 września 2025 r. zn. DOP12.8221.13.2025
