Nowy Krajowy Standard Rachunkowości nr 16 – zasady stosowania uproszczeń w rachunkowości
Od 2026 roku przedsiębiorcy będą mogli korzystać z uporządkowanych zasad stosowania uproszczeń w księgowości. W dniu 21 października 2025 r. w Dzienniku Urzędowym Ministra Finansów i Gospodarki (poz. 29) opublikowano uchwałę nr 13/2025 Komitetu Standardów Rachunkowości z 2 września 2025 r., w sprawie przyjęcia Krajowego Standardu Rachunkowości nr 16 „Uproszczenia dopuszczone ustawą o rachunkowości”. Nowy standard wszedł w życie z dniem ogłoszenia, a jego pierwsze obowiązkowe zastosowanie dotyczy sprawozdań finansowych za rok obrotowy rozpoczynający się 1 stycznia 2026 r. lub później. Jednostki mogą jednak zastosować go wcześniej, dobrowolnie.
Cel i znaczenie KSR 16
KSR 16 został opracowany, aby pomóc jednostkom, zwłaszcza mikro i małym, w bezpiecznym korzystaniu z uproszczeń, które dopuszcza ustawa o rachunkowości. Standard ma na celu:
- uporządkowanie katalogu dostępnych uproszczeń,
- wskazanie warunków ich stosowania,
- pokazanie, jak wpływają one na rzetelność i porównywalność danych finansowych.
Zakres standardu
KSR 16 wyjaśnia m.in.:
- Jakie uproszczenia można stosować w zakresie ewidencji, wyceny, ujmowania przychodów i kosztów oraz sporządzania sprawozdań finansowych,
- Kiedy jednostka ma prawo z nich korzystać (np. w zależności od wielkości czy rodzaju działalności),
- Jak ujawniać stosowane uproszczenia w informacji dodatkowej,
- Jak zapewnić porównywalność danych, gdy jednostka zaczyna stosować nowe zasady.
Przykłady dopuszczonych uproszczeń
Nowy standard precyzuje, że jednostki, w ramach przewidzianych przepisami, mogą m.in.:
- nie wyceniać aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego,
- nie tworzyć rezerw na świadczenia pracownicze,
- ujmować koszty prac rozwojowych bez ich rozliczania w czasie,
- stosować uproszczone zasady inwentaryzacji,
- sporządzać skrócone sprawozdania finansowe (np. dla jednostek mikro i małych).
Takie rozwiązania pozwalają ograniczyć pracochłonność i koszty obsługi rachunkowości, przy zachowaniu zgodności z zasadą rzetelnego i jasnego obrazu.
Co to oznacza dla przedsiębiorców?
Jednostki, które chcą stosować uproszczenia zgodnie z KSR 16, powinny:
- Zaktualizować politykę rachunkowości – uwzględniając konkretne uproszczenia i warunki ich stosowania,
- Przeanalizować wpływ uproszczeń na sprawozdanie finansowe i porównywalność danych,
- Zamieścić odpowiednie ujawnienia w informacji dodatkowej.
Dla wielu firm będzie to dobry moment, aby przejrzeć przyjęte rozwiązania i dostosować je do nowych standardów.
Podsumowanie
KSR 16 to długo oczekiwany dokument, który porządkuje zasady stosowania uproszczeń w rachunkowości. Jego wdrożenie od 2026 roku pomoże przedsiębiorstwom, zwłaszcza mniejszym, prowadzić księgi w sposób bardziej przejrzysty, efektywny i zgodny z prawem.
