Od stycznia 2016 roku zmiany w prawie upadłościowym

W czerwcu br. Prezydent RP podpisał ustawę z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne. Nowa regulacja ma wejść w życie 1 stycznia 2016 roku. Wyjątkiem są m.in. przepisy dotyczące Centralnego Rejestru Restrukturyzacji i Upadłości, które mają wejść w życie 1 lutego 2018 r.

Ustawa wprowadza i szczegółowo określa cztery postępowania restrukturyzacyjne: postępowanie o zatwierdzeniu układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe oraz postępowanie sanacyjne.

Sprawy w postępowaniu restrukturyzacyjnym będzie rozpoznawał sąd restrukturyzacyjny, którym będzie sąd rejonowy – sąd gospodarczy.

Nowe przepisy przewidują, że zdolność restrukturyzacyjną będą mieli wszyscy przedsiębiorcy; nie będą jej posiadali: Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego. Kluczowym elementem ma być wprowadzenie dodatkowych zasad gwarancji poszanowania praw wierzycieli na każdym etapie postępowania restrukturyzacyjnego.

Uczestnikami postępowania restrukturyzacyjnego będą: dłużnik, wierzyciel osobisty dłużnika, któremu przysługuje wierzytelność bezsporna oraz wierzyciel osobisty dłużnika, któremu przysługuje wierzytelność sporna i który uprawdopodobnił swoją wierzytelność oraz został dopuszczony do udziału w sprawie przez sędziego-komisarza.

Postępowanie restrukturyzacyjne będzie prowadzone z udziałem nadzorcy, którym będzie nadzorca układu lub nadzorca sądowy, albo zarządcy.

Ponadto ustawa tworzy Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości, który będzie m.in. zawierał wyszukiwarkę prowadzonych spraw upadłościowych, wzorów pism i formularzy wymaganych w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego. Administratorem systemu będzie Minister Sprawiedliwości.

W ustawie znajdują się również przepisy dotyczące międzynarodowego postępowania restrukturyzacyjnego, a także regulacje obejmujące odrębne postępowania restrukturyzacyjne, w tym: postępowanie restrukturyzacyjne wobec deweloperów, emitentów obligacji, banków i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, banków hipotecznych oraz instytucji kredytowych, banków zagranicznych oraz banków krajowych prowadzących działalność za granicą.

W przepisach nowej ustawy przewidziano także nowelizację ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze (które od stycznia 2016 roku będzie nazywać się prawem upadłościowym). W ramach tej nowelizacji wprowadzono m.in. nową definicję stanu niewypłacalności. Zgodnie z nowelą dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. Z kolei dłużnik będący osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.

Wprowadzona została też regulacja, która w ramach postępowania upadłościowego pozwoli dłużnikowi na złożenie wniosku o sprzedaż przedsiębiorstwa lub części jego majątku. Uproszczono i przyspieszono również procedurę upadłościową, m.in. poprzez wprowadzenie ujednoliconych formularzy, w przyszłości w formie elektronicznej.

Jak czytamy w uzasadnieniu do ustawy, zasadniczym celem jej wprowadzenia było wprowadzenie skutecznych instrumentów pozwalających na przeprowadzenie restrukturyzacji przedsiębiorstwa dłużnika i zapobieżenie jego likwidacji.