W uzasadnieniu orzeczenia z dnia 8 lipca 2014 r. (sygn. akt K 7/13), w którym stwierdzono, że przepisy dotyczące opodatkowania dochodów pracowników z tytułu nieodpłatnych świadczeń są zgodne z ustawą zasadniczą, Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia jak interpretować przepisy dotyczące nieodpłatnych świadczeń.

Tak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 czerwca 2014 r. II FSK 1799/12. W stanie faktycznym będącym przedmiotem analizy sądu podatnik będący bankiem wystąpił z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, w którym wskazał, że jego kontrahent zaprzestał regulowania swoich zobowiązań wynikających z umów opcji walutowych oraz "forwardów walutowych", niemniej jednak wykonywał w dalszym ciągu swoje zobowiązania wynikające z umów kredytowych. Z uwagi na niewypłacalność kontrahenta w trybie postępowania upadłościowego zawarto układ, który został zatwierdzony postanowieniem sądu rejonowego. Na mocy układu część wierzytelności uległa tzw. konwersji na akcje kontrahenta. Z układu wynikało m.in., że "konwersja wierzytelności na nowe akcje nastąpi poprzez podwyższenie kapitału klienta i emisje nowych akcji na pokrycie których wierzyciele wniosą wkłady pieniężne, których zapłata następuje poprzez, dokonane mocą układu, wzajemne potrącenie wierzytelności klienta o wniesienie wkładu pieniężnego z podlegającą konwersji wierzytelnością wierzycieli".

W wyroku z dnia 8 lipca 2014 r. (K 7/13) Trybunał Konstytucyjny uznał, że art. 12 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 oraz art. 12 ust. 3 w związku z art. 11 ust. 2-2b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, rozumiane w ten sposób, że „inne nieodpłatne świadczenie” oznacza wyłącznie przysporzenie majątkowe o indywidualnie określonej wartości, otrzymane przez pracownika, są zgodne Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.

Wypłata na rzecz nierezydenta wynagrodzenia za korzystanie z urządzenia przemysłowego zobowiązuje polskiego przedsiębiorcę do pobrania podatku u źródła w myśl art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT, gdyż nierezydent uzyskując przychody z tego tytułu w Polsce podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Pomimo iż ustawa zobowiązuje płatnika do poboru podatku u źródła, w związku z wypłatą wynagrodzenia na rzecz nierezydenta za korzystanie z urządzenia przemysłowego, nie określa co należy rozumieć pod tym pojęciem. Pojęcia tego nie definiują również polskie umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. 

Na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, do przychodów podatkowych nie zalicza się otrzymanych lub zwróconych pożyczek, z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (art. 12 ust. 4 pkt 1 updop). Jednocześnie przychodu podatkowego nie stanowią odsetki naliczone, lecz nieotrzymane (art. 12 ust. 4 pkt 2 updop). W świetle tych uregulowań pojawia się wątpliwość czy odsetki skapitalizowane są przychodem podatkowym w dacie kapitalizacji, czy też w dacie ich faktycznej wypłaty. Wątpliwość sprowadza się do rozstrzygnięcia czy przepis art. 12 ust. 4 pkt 1 updop uznający za przychód odsetki skapitalizowane określa ogólną zasadę, iż są one przychodem podatkowym, czy może wskazuje również moment rozpoznania ich w przychodach podatkowych.   

Minister Finansów, w Interpretacji Ogólnej z dnia 21 maja 2014 r., znak DD3/033/126/CRS/14RD-4626/14, zmienia swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie konieczności opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych wynagrodzenia wypłacanego posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego z tytułu ustanowienia służebności przesyłu.

Darowizna, zarówno rzeczy ruchomych jak też nieruchomości, osobie z najbliższego kręgu rodziny, która będzie prowadzić działalność gospodarczą z wykorzystaniem nabytych składników majątku, można przynieść istotne korzyści podatkowe. Może to być sposób na istotną optymalizację obciążeń podatkowych, w szczególności w odniesieniu do środków trwałych będących nieruchomościami, których aktualna cena rynkowa jest dużo wyższa od ceny nabycia.

W Dniu 26 lutego 2014 r. zapadł wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, sygn. akt. I SA/Gd 5/14, dotyczący ustalenia skutków podatkowych zdarzenia przyszłego, polegającego na wypłacie dywidendy przez Spółkę w formie niepieniężnej, tj. przeniesienia na rzecz akcjonariuszy praw do znaków towarowych.

W świetle aktualnego orzecznictwa kwestia możliwości uznania wydatków poniesionych w związku z przegranym procesem sadowym za koszty uzyskania przychodów nie jest nadal jednoznacznie przesądzona. Tym samym podatnicy muszą cały czas liczyć się z ryzykiem nieuznania tego rodzaju wydatków za koszty podatkowe.

 Potrącalność kosztu podatkowego w dyskursie o dysfunkcji polskiego podatku dochodowego [w:] Finanse w polityce makroekonomicznej państwa. red. S. Owsiak, Wydawnictwo UE  w Krakowie, Kraków 2014, s. 327-337